هر تصویری را باید دقیق تر نگاه کرد

به گزارش روابط عمومی حوزه هنری استان اصفهان، در این نشست که در بعد از ظهر روز پنج شنبه ۱۱ مرداد ماه در سالن سعدی حوزه هنری استان اصفهان برگزار شد دکتر بهار مختاریان دانشیار دانشگاه هنر اصفهان با موضوع "از دیدن تا خوانش تصویر" و دکتر عبدالله آقایی دکترای پژوهش هنر با موضوع "نماد پرسپکتیو در نقاشی ایرانی" به سخنرانی پرداختند.

مختاریان با اشاره به علم نجوم و پشتوانه علمی که در آثار هنری وجود دارد گفت: آنچه در بسیاری از آثار نقاشی جهان در گذشته می بینیم سرچشمه از علم نجوم دارد که به صورت نماد آورده شده اند و این ها امروزه به طالع بینی در سطح جهان معروف هستند.

وی افزود: متون نوشتاری که در کتابها همراه با تصاویر آمده است به ما کمک می کند که این اشکال را بهتر بشناسیم آنچه در شکل گیری اسطوره ها نقش داشته است در واقع انطباق اجزای جهان ثقیل و کثیر است که از طرفی نشأت گرفته از تجارب ماست و از طرفی کیهان نمادین است.

وی ادامه داد: نقاشی های مختلف در کشورهای اروپایی و حتی در آثار ایرانی نشان از آن دارد که ایده علمی نجومی آن زمان مشترک بوده است و دلیل این ادعا تصاویری است که در کاخ های اروپایی نیز دیده می شود.

وی خاطرنشان کرد: میان زبان تصویری و زبان کلامی که دریافت می شود رابطه یکسانی نیست و اینها همیشه با دانش ما منطبق نمی شود.

دانشیار دانشگاه هنر اصفهان سبک و سیاق تصور و تخیلی که تصویر را ایجاد می‌کند مهم دانست و افزود: جزئیات زیادی از علوم را باید دانست تا بتوان تصاویر را فهمید و اگر این جزئیات را ندانیم نمی توانیم برخی از تصاویر را معنی کنیم، این جزئیات دانش آن زمان است که به هنرمندی که تصویر را کشیده منتقل شده است و او نیز این دانش را از طریق تصاویر به ما منتقل می کند.

وی با اشاره به نظریات پانوفسکی تصریح کرد: وی معتقد است که همه افراد پیشه ای دارند که در ارتباط با نجوم تصویر آن را می توان دید. مریخ نحس اکبر است و عامل مرگ بیماری و بدبختی بیان شده است و هر یک از مشاغل نیز در ارتباط با خصوصیات خود و در ارتباط با سیاره ای تصویر شده است.

بهار مختاریان تأکید کرد: در زمان گذشته هر کسی در ماهی که به دنیا می‌آمد اگر نحس بود این نحسی با او همراه می شد و مسائل همراه آن نیز پذیرفته می شد.

دانشیار دانشگاه هنر اصفهان همچنین ادامه داد: پشت باورهای گذشتگان جنبه اخلاقی و اجتماعی وجود داشته است و در جهان باستان فرد طبقه اش را پذیرفته بود و مانند امروز نبود که هر کسی بخواهد از طبقه ای که قرار دارد بیرون برود.

وی با اشاره به اینکه هیچ واژه ، تصویر و جزء نمادینی بدون دلیل در فرهنگ شکل نگرفته است گفت: تصاویر حامل اسناد هستند و تاریخ را با خود می آورند و تنها برای تزئین و لذت به کار برده نمی‌شوند و با شناخت تک تک اجزا تصاویر قابل شناخت هستند.

وی ادامه داد: تئوری های مرتبط با نماد پا در حوزه روانشناسی و فلسفه و تاریخ دارند. فرهنگ وقتی قابل شناخت است که این اجزا را به خوبی بشناسیم. تا وقتی از اجزا شروع نکنیم به درک درستی نمی رسیم. تاریخ برای ما کلیات است در حالی که تاریخ وقتی بخواهد انسان را به یک نماد برساند با جزئیات سروکار دارد.

بهار مختاریان ضمن اظهار تأسف در خصوص نگاه رادیکالی که وجود دارد گفت: نمی دانم چرا به صورت رادیکال نگاه می کنیم و نمی‌خواهیم وارد شناخت اجزا و جزئیات شویم، تا وقتی با جزئیات شروع نکنیم و مسائل فرهنگ را نشناسیم به جایی نمی‌رسیم.

وی با اشاره به روش آیکون نگاری و آیکون شناسی افزود: پانوفسکی نیز می گوید در این روش معنای نمادها و تفسیرایماژها بیان می شود و از این روش می توان در ادبیات و دیگر رشته ها نیز استفاده کرد.نقطه قوت این روش تشخیص نمادهاست و نقطه ضعف این روش آن است که تفسیرها می تواند روز به روز تغییر کند.