مخالف خوانی هم برای خود شیوه های خاص خود را دارد

به گزارش روابط عمومی حوزه هنری استان اصفهان به نقل از مهرشاد متین فر کارشناس خانه موسیقی اصفهاندر آغاز استاد حسن منصوری، (مدیر خانه موسیقی حوزه هنری استان اصفهان) در سخنانی در مورد اهمیت مخالف خوانی در هنر تعزیه ابراز داشت هر چند در رابطه با موسیقی تعزیه موافق خوان ها ملودی پرداز هستند، اما نوع خوانش مخالف خوانها هم در تعزیه بسیار موثر است و آنها اشعار خود را با حالت نوعی اُشتُلُم و رجزخوانی به شنونده منتقل می کنند.

اما باید توجه داشت مخالف خوانی هم برای خود شیوه های خاص خود را دارد ولی الان متاسفانه دچار ضعف هایی شده است.

مدیر خانه موسیقی اصفهان در مورد اجرای صحیح مخالف خوانی بیان داشت: در جای جای تعزیه مخالف خوان ها، موظف به خواندن بحر طویل ها بودند که حفظ کردن آنها در حالی که سوار بر اسب در حال اُشتُلُم خوانی بودند، سخت به نظر می رسد و کار هر کسی نیست. همچنین در مورد اجرای بحرطویل ها، این نکته که مخالف خوان ها برای تاثیر کلام شان، کجا آنرا قطع کرده یا کجا شروع کنند، بسیار مهم است. ممکن است خیلی از تعزیه خوان ها و مخالف خوان ها اصلا اشرافی به رعایت کردن این نکته نداشته باشند، اما به واسطه درک مفاهیم شعری توانسته اند خوانش صحیحی را داشته باشند.

سخنران آغازین نشست در مورد ادا کردن مناسب مخالف خوانی خاطرنشان کرد متاسفانه در دوران اخیر برخی مخالف خوانها در خواندن شعر، حس موسیقی شعر را به خواننده القا نمی کنند و شنونده گاه حس می کند خوانش مخالف خوان، نثر است و نه شعر.

در ادامه حسن منصوری برای حضار یک نمونه از یک شعر (مخالف خوانی) را با دو خوانش قدیم و جدید خواند و در قیاس این دو نمونه در مورد اجرای قدیم افزود: این خوانش قدیمی به دلیل آنکه روایت، پیام موسقایی دارد در مخاطب تاثیرگذار است؛ ضمن آنکه این نمونه حس ملودی ندارد ولی کاملا ریتم و احساس شعر بودن تجسم می شود. این نوع اجراها نوعی عربده خوانی نیست و حتی یک نوع ملودی خفیف در آن حس می شود.

پس از سخنان حسن منصوری، دو سخنران دیگر نشست؛ اسدالله علی عسگری رنانی (پژوهشگر تعزیه) و ابوالفضل باقری دینانی (مخالف خوان) در ادامه صحبت های مطرح شده توسط مدیر خانه موسیقی، مطالبی را عنوان کردند و نشست به صورت پرسش و پاسخ میان حضار تداوم یافت.

اشاره به این موضوع که در قدیم عمدتا مخالف خوانان اساتیدی بودند که موافق خوانان را تعلیم میدادند، نکته حائز اهمیتی بود که عسگری رنانی در بخش آخر سخنان خود با ذکر بیتی از تعزیه "دیر راهب" (که اشاره به ابن سعدخوانی در جهرم دارد) به آن اشاره کرد:

ابن سعد از شهر جهرم شیخ ابوطالب که هست

مرشد صاحب فنون استاد بر نوحه گران/

پایان بخش نشست سوم هنر قدسی تعزیه، خوانش یک نمونه مخالف خوانی توسط باقری دینانی و همچنین خواندن برخی روایت های قدیمی توسط استاد مرادی (از پیشکسوتان تعزیه اصفهان) بود.

 

 

گفتنی است، سلسله نشست های خانه موسیقی اصفهان در هر ماه در چهار نوبت برگزار می گردد که جمعه اول هر ماه به موسیقی ایرانی، جمعه دوم به موسیقی زورخانه، جمعه سوم به موسیقی تعزیه و جمعه چهارم به موسیقی شاهنامه خوانی اختصاص دارد.

ورود به نشست های خانه موسیقی برای عموم علاقه مندان آزاد است (هر جمعه از ساعت ۱۰ الی ۱۲ در خانه هنرمندان اصفهان) و در این نشست ها هنرمندان و علاقه مندان موسیقی پیرامون موضوع های ذکر شده به بحث و گفتگو می پردازند.