در موسیقی ایرانی می توان برای قابلیت های مختلف، استفاده های متعدد ایجاد کرد

به گزارش روابط عمومی حوزه هنری استان اصفهان، خانه موسیقی حوزه هنری اصفهان، هشتمین نشست خود را از سلسله نشست های تشکیل شده پیرامون موسیقی زورخانه (با موضوع ماهانه "کاربرد ردیف مکتب اصفهان در موسیقی زورخانه") با حضور استاد حسن منصوری دبیر نشست و مدیر خانه موسیقی اصفهان، مرشد سعید رحیمی و مرشد عبدالرحیم نکویان (مجریان موسیقی زورخانه)، و جمعی از هنرمندان و علاقه مندان موسیقی ایرانی و ورزش باستانی برگزار نمود.

در این نشست که با همکاری هیات پهلوانی و زورخانه ای شاهین شهر و میمه و شهرداری شاهین شهر برگزار شده بود، فضای متفاوت و متناسب با ورزش زورخانه ای حاکم بود.

حسن منصوری در آغاز در صحبت مقدماتی خود به چرایی برگزاری چنین بحث هایی در نشست های موسیقی زورخانه اشاره نمود و افزود: گاهی اوقات در سردم های زورخانه مشاهده می شود که مرشدها به جای اینکه از نغمات و تصانیف موسیقی ایرانی (ردیف دستگاهی) استفاده نمایند، از ملودی و آهنگ های سبک لس آنجلسی استفاده می کنند و این مساله موقعی باعث تاسف است که ذکر نام ائمه طاهرین و اشعار مفاخر ادبیات فارسی با ملودی ها و آهنگ های نه چندان صحیح خوانده می شود. این در حالی است که موسیقی ایرانی پتانسیل فراوانی در این زمینه دارد و متاسفانه از آن غافل هستیم.

وی در مورد نشست هایی که در سال گذشته انجام شد، اشاره و خاطرنشان کرد: متاسفانه آن استقبالی که من انتظار داشتم مرشدها در چنین برنامه هایی شرکت کنند، تحقق پیدا نکرد و من در اینجا اعلام می کنم با علم ناچیزی که در مورد ردیف موسیقی ایرانی به ویژه ردیف موسیقی مکتب اصفهان دارم، به عنوان یک رسالت فرهنگی که بردوشم هست، حاضرم خالصانه بدون هیچ چشمداشت مالی جلساتی را برای مرشدها برگزار کنیم و من هر چیزی که در این مورد می دانم در جهت غنی کردن کارشان به آنها منتقل نمایم.

مدیر خانه موسیقی اصفهان پیرامون اهمیت ورزش زورخانه به تحقیقات پژوهشگری آلمانی به نام "بروک هاکس" در دانشکده ورزش دانشگاه کلن آلمان اشاره کرد که در طی این تحقیق نامبرده به این نتیجه می رسد که ورزش باستانی زورخانه ایرانیان نخستین ورزشی بوده که در دنیا برای بدنسازی (به صورت برنامه ریزی شده) استفاده می شده است. این پژوهشگر آلمانی سابقه این ورزش را تا ۱۲۰۰ سال پیش می داند؛ هرچند سابقه این ورزش به شیوه و شکل امروزی از قرن هفتم هجری و به "پوریای ولی" منتسب است.

در ادامه حسن منصوری به موضوع اصلی نشست (کاربرد ردیف مکتب اصفهان در موسیقی زورخانه) پرداخت و عنوان کرد: در ردیف مکتب اصفهان، ملودی و گوشه ای به نام "حسن موسی" داریم که وزن شعری آن (فعولن فعولن فعولن فعول؛ وزن شاهنامه) برابر با گوشه "پهلوی دوم" است. این ملودی حالت محزونی دارد ولی با همین وزن شعری، گوشه پهلوی دوم ابداع شده که بیشتر حالت زورخانه ای دارد و کاربرد آن در موسیقی زورخانه مناسب است.

سخنران نشست هشتم موسیقی زورخانه ضمن اشاره به پتانسیل های ویژه موسیقی ایرانی به این مطلب اشاره کرد که در این موسیقی می توان برای قابلیت های مختلف، استفاده های متعددی را ایجاد کرد.

منصوری در ادامه به این موضوع اشاره کرد که در ادبیات فارسی برخی معتقدند اوزان شعری تعیین می کند که شما به چه صورت باید شعر را بخوانید؛ در حالیکه در موسیقی ایرانی می توان عکس این موضوع را اثبات نمود. به این صورت که با یک بحر شعری که آن را در موسیقی زورخانه اجرا می نمایند، می توان با همان وزن شعری، مطابق با نوع جلسه، از ملودی سوزناکی استفاده نمود.

پس از آن حسن منصوری به خواندن و بسط و گسترش این دو گوشه (و تطبیق آن با موسیقی زورخانه ای) به همراهی ضرب زورخانه مرشد نکویان پرداخت.

گردآورنده آلبوم ردیف سازی و آوازی مکتب اصفهان در پایان صحبت های خود در این نشست به تحقیقی که در مورد اجراهای مختلف مرشدهای زورخانه انجام داده اشاره کرد و افزود: در مورد هم زمانی آواز با ضرب زورخانه، در میان آثاری که من بررسی نمودم، حقیقتا مرشد مرادی را باید برتر از سایرین دانست و به ویژه در مورد اثری از او که در مورد ایران خوانده، علاوه بر اینکه با ضرب به صورت ۶ تایی و یا دو ضربی ترکیبی اجرا می کند، اگر سرعت آن را با ۶۰ آغاز نموده، سرعت را به ۱۲۰ و حتی ۱۸۰ می برد ولی در خوانش خود هیچ تغییری صورت نمی دهد و این کار بسیار دشواری است که مرحوم مرادی به زیبایی اجرا می کرده است.

پایان بخش نشست هشتم موسیقی زورخانه، اجراهای زیبایی از مرشد عبدالرحیم نکویان و مرشد سعید رحیمی بود.

گفتنی  است نشست روز گذشته نخستین نشست خانه موسیقی اصفهان در سال ۹۸ بود که با همکاری و همیاری هیات پهلوانی و زورخانه ای شاهین شهر و میمه، شهرداری شاهین شهر و مرشد رحیمی در زورخانه ذوالفقار شاهین شهر انجام شد و باید اضافه کرد ورود به نشست های خانه موسیقی برای عموم علاقه مندان آزاد است و نشست های بعدی در اینستاگرام خانه موسیقی اصفهانkhanehmoosighi.esfahan اعلام خواهد شد.